Το bullying –είτε στο σχολείο είτε στο διαδίκτυο– δεν εμφανίζεται πάντα με φωνές και φανερά σημάδια. Πολύ συχνά κρύβεται πίσω από σιωπή, αλλαγές στη συμπεριφορά ή φράσεις που περνούν απαρατήρητες.

Οι παρακάτω ερωτήσεις δεν έχουν στόχο να τρομάξουν τον γονέα, αλλά να τον βοηθήσουν να σταθεί σωστά δίπλα στο παιδί του.

1. Πότε μιλάμε πραγματικά για bullying;

Όταν μια συμπεριφορά επαναλαμβάνεται, έχει πρόθεση να πληγώσει και δημιουργεί φόβο ή ταπείνωση στο παιδί. Δεν είναι κάθε σύγκρουση bullying, αλλά καμία επαναλαμβανόμενη προσβολή δεν είναι «αθώα».

2. Αν το παιδί μου δεν μιλάει, σημαίνει ότι δεν συμβαίνει κάτι;

Όχι απαραίτητα. Πολλά παιδιά δεν μιλούν γιατί ντρέπονται, φοβούνται ή πιστεύουν ότι «δεν θα αλλάξει κάτι». Η σιωπή δεν είναι απόδειξη ότι όλα πάνε καλά – συχνά είναι σήμα κινδύνου.

3

3. Πώς μπορώ να βοηθήσω το παιδί να ανοιχτεί;

Με ηρεμία και σταθερή παρουσία. Όχι με ανακρίσεις. Μικρές καθημερινές ερωτήσεις, χωρίς κριτική, βοηθούν περισσότερο από μια «μεγάλη συζήτηση». Το παιδί χρειάζεται να νιώσει ότι το ακούμε, όχι ότι το εξετάζουμε.

Πώς μπορώ να βοηθήσω το παιδί να ανοιχτεί;Με ηρεμία και σταθερή παρουσία. Όχι με ανακρίσεις. Μικρές καθημερινές ερωτήσεις, χωρίς κριτική, βοηθούν περισσότερο από μια «μεγάλη συζήτηση». Το παιδί χρειάζεται να νιώσει ότι το ακούμε, όχι ότι το εξετάζουμε.

4. Να πω στο παιδί μου να απαντήσει ή να αγνοήσει;

Δεν υπάρχει μία σωστή απάντηση για όλες τις ηλικίες. Σε κάθε περίπτωση, το παιδί χρειάζεται να μάθει ότι:

• δεν φταίει

• δεν χρειάζεται να αντέχει τα πάντα

• μπορεί να ζητήσει βοήθεια

Η βία –λεκτική ή σωματική– δεν είναι λύση και συχνά επιδεινώνει την κατάσταση.

5. Πότε πρέπει να εμπλακεί το σχολείο;

Όταν το bullying επαναλαμβάνεται, όταν το παιδί φοβάται ή όταν υπάρχουν ενδείξεις σοβαρής ψυχολογικής πίεσης. Το σχολείο δεν είναι «τελευταία λύση»· είναι σύμμαχος, όταν υπάρχει σωστή συνεργασία.

6. Τι αλλάζει όταν μιλάμε για cyberbullying;

Το cyberbullying δεν σταματά με το κουδούνι. Μπορεί να συνεχίζεται όλο το 24ωρο και να έχει μεγαλύτερη ένταση. Σε πολλές περιπτώσεις αφορά παράνομες πράξεις, ειδικά όταν εμπλέκονται προσωπικά δεδομένα ή ανήλικοι. Εκεί, η έγκαιρη παρέμβαση είναι κρίσιμη.

7. Ποιο είναι το πιο συχνό λάθος που κάνουν οι γονείς;

Να υποτιμούν αυτό που βιώνει το παιδί. Φράσεις όπως «μη δίνεις σημασία» ή «έτσι είναι τα παιδιά» μπορεί να το κάνουν να νιώσει μόνο. Το παιδί χρειάζεται στήριξη, όχι ακύρωση του συναισθήματός του.

Τι κρατάμε τελικά;

Το bullying δεν αντιμετωπίζεται με μία κίνηση, αλλά με σχέση εμπιστοσύνης.
Όταν το παιδί ξέρει ότι έχει δίπλα του έναν ενήλικα που το πιστεύει και το προστατεύει, τότε έχει ήδη κάνει το πρώτο και πιο σημαντικό βήμα.